Oorspronkelijke tekst (Engels): The Guardian, 27 juni 2025
door Bernie Sanders
Bernie Sanders is een Amerikaanse senator en een vooraanstaand lid van de senaatscommissie voor Gezondheid, Onderwijs, Arbeid en Pensioenen. Hij vertegenwoordigt de staat Vermont en is de langstzittende onafhankelijke senator in de geschiedenis van het Congres. Zijn boek Our Revolution verscheen in Nederlandse vertaling bij Starfish Books.
Te veel leiders van de Democratische Partij zijn liever kapitein op een zinkende Titanic dan dat ze bereid zijn van koers te veranderen
De Democratische Partij bevindt zich op een kruispunt.
De partij kan ervoor kiezen vast te houden aan beleid dat een gebrekkig en gemanipuleerd economisch en politiek systeem in stand houdt, terwijl ze de pijn negeert van de zestig procent van de Amerikanen die van salarisstrook naar salarisstrook moeten leven. Ze kan ook de dromen van een jongere generatie naast zich neerleggen – een generatie die, als dit systeem niet verandert, waarschijnlijk slechter af zal zijn dan hun ouders.
Ze kan blijven leunen op miljardair-donateurs en campagneadviseurs die geen voeling hebben met de werkelijkheid, en ondertussen enorme bedragen blijven verspillen aan nietszeggende reclamespotjes van dertig seconden, waarop steeds minder mensen reageren.
Ze kan de tragische realiteit blijven negeren dat tientallen miljoenen Amerikanen de democratie de rug toekeren, omdat zij vinden dat hun regering geen oog heeft voor hun worstelingen en de werkelijkheid van hun dagelijks leven – en daar ook niets aan verandert.
Of ze kan de les ter harte nemen die de campagne van Zohran Mamdani ons heeft geleerd.
En die luidt:
Heb de moed om de werkelijke economische en morele problemen aan te pakken waarmee de meerderheid van onze bevolking kampt, ga de strijd aan met de hebzucht en de macht van de oligarchie, en vecht voor een agenda die het leven van werkende gezinnen daadwerkelijk verbetert.
Sommigen zullen misschien zeggen dat Mamdani’s overwinning vooral te danken was aan zijn stijl en zijn charisma. Dat klopt – maar zonder de buitengewone grassrootsbeweging die zich rond hem heeft gevormd, had hij die overwinning nooit behaald. En zo’n beweging, met duizenden enthousiaste vrijwilligers die langs de deuren gaan, ontstaat niet zonder een economische agenda die aansluit bij de behoeften van werkende mensen. De inwoners van New York – en eigenlijk alle Amerikanen – begrijpen dat je in het rijkste land ter wereld niet elke dag zou moeten worstelen om eten op tafel te krijgen, de huur te betalen of je medische rekeningen te voldoen. Het zijn precies deze mensen waarvan de adviseurs van de Democraten vaak niet eens beseffen dat ze bestaan.
Mamdani kreeg kritiek op zijn zogenaamd ‘radicale’ en ‘onrealistische’ economische beleid:
Hij pleit ervoor dat, in een tijd van ongekende inkomens- en vermogensongelijkheid, de rijken en grote bedrijven eindelijk hun eerlijke deel aan belastingen gaan betalen.
Hij pleit ervoor om, nu veel New Yorkers geen betaalbare woning meer kunnen vinden, de huurstijgingen te bevriezen.
Hij pleit ervoor dat, wanneer het woon-werkverkeer een groot deel van het loon opslokt, het openbaar vervoer gratis wordt gemaakt.
Hij pleit ervoor dat, nu veel mensen met een laag inkomen en werkende gezinnen geen toegang hebben tot gezond voedsel voor zichzelf en hun kinderen, er publieke buurtwinkels worden opgericht.
Deze ideeën – en vele andere – zijn helemaal niet radicaal. Ze zijn misschien niet wat miljardairs, rijke donoren en vastgoedspeculanten willen, maar ze weerspiegelen wel wat werkende mensen verlangen. En misschien, heel misschien, wordt het tijd om naar hén te luisteren.
De overwinning van Mamdani had niets te maken met ‘sterrenkracht.’ Zij draaide volledig om de kracht van het volk: het nieuw leven inblazen van de democratie en het openen van de deur voor gewone mensen om weer invloed te krijgen op de beslissingen die hun leven bepalen.
Belangrijk is dat hij niet wegliep voor de morele kwestie die miljoenen mensen in New York en in de rest van het land bezighoudt: de noodzaak om een einde te maken aan de militaire steun van de VS aan de extreemrechtse regering van Benjamin Netanyahu in Israël, die de bevolking van Gaza wegvaagt en hun kinderen uithongert. Mamdani begrijpt dat antisemitisme een walgelijke en gevaarlijke ideologie is, maar ook dat kritiek op het onmenselijke beleid van de regering-Netanyahu geen antisemitisme is.
De les van Mamdani’s campagne is dat het niet genoeg is om alleen maar kritiek te leveren op Trump en zijn destructieve beleid. We moeten een positieve visie naar voren brengen en duidelijk maken waarom de dingen zijn zoals ze zijn. Het volstaat niet om vast te houden aan een status quo die voor de meeste Amerikanen niet werkt. In een tijd waarin hoop steeds schaarser wordt, moeten mensen het gevoel krijgen dat we samen – met de moed om machtige belangen aan te pakken – een betere wereld kunnen bouwen: een wereld van economische, sociale, raciale en ecologische rechtvaardigheid.
Zal de huidige leiding van de Democratische Partij lering trekken uit Mamdani’s campagne? Waarschijnlijk niet. Te veel van hen zijn liever kapitein op een zinkende Titanic dan dat ze bereid zijn van koers te veranderen.
Maar goed, uiteindelijk maakt het niet uit wat zij denken. Het establishment zette alles op alles om Mamdani te verslaan – miljoenen aan Super PAC-geld, steun van ‘belangrijke figuren,’ vijandige media – en toch verloren ze.
De toekomst van de Democratische Partij zal niet worden bepaald door haar huidige leiders, maar door de arbeidersklasse van dit land. Steeds meer mensen beseffen dat ons politieke systeem corrupt is en dat miljardairs geen verkiezingen zouden mogen kunnen kopen. Ze begrijpen dat er geen ongekende inkomens- en vermogensongelijkheid zou mogen bestaan; dat de VS niet het enige rijke land zouden mogen zijn zonder universele gezondheidszorg; dat jongeren niet het recht op hoger onderwijs mag worden ontzegd vanwege hun inkomen; dat er geen grote crisis in betaalbare huisvesting zou mogen zijn; dat het minimumloon geen hongerloon mag zijn; en dat bedrijven er niet mee weg mogen komen om vakbondsorganisatie illegaal te dwarsbomen – en nog veel meer.
Het Amerikaanse volk begint in opstand te komen en terug te vechten. Dat zagen we bij de vele Fighting Oligarchy-bijeenkomsten die we in het hele land hebben georganiseerd en die enorme aantallen mensen op de been brachten. We zagen het bij de miljoenen die onlangs in bijna elke staat deelnamen aan de No Kings-bijeenkomsten. En we zagen het opnieuw bij de Democratische voorverkiezingen in New York City.
We gaan door. En niemand zal ons tegenhouden.
Vertaling: Menno Grootveld